Bài khấn xin tỉa chân nhang

Biên soạn: Ban biên tập Tử Vi Hàng Ngày · Trưởng ban: Tử Vi Friedo

Trả lời nhanh

Bài khấn xin tỉa chân nhang cần dùng đúng lời khấn theo đối tượng kính lễ và nếp thờ của gia đình hoặc nơi thờ tự. Bài văn khấn nguyên văn tương ứng được đặt ngay dưới phần trả lời nhanh để người đọc dùng đúng nghi thức; các phần giải thích và phong tục được trình bày phía sau.

Bài khấn xin tỉa chân nhang ban Thần Tài

Con Nam Mô A Di Đà Phật 3 lần
Tín chủ tên là………………………………………………………………………………………………………….
Cư ngụ tại địa chỉ:…………………………………………………………………………………………………..
Hôm nay ngày .. tháng .. năm tín chủ con tự xét thấy bản thân mình chưa chu toàn nên để hương án có chút bụi bẩn, có chút chưa được tịnh tịnh, xanh yên.
Tín chủ xin kính cáo với các chư Vị Thần tài vị tiền, chọn được ngày lành tháng tốt hôm nay xin cho phép tín chủ được sái tịnh để cho bàn thờ được trang nghiêm thanh tịnh, kính mong các chư vị chứng minh và gia hộ”.
Mong các vị tạm ẩn tạm lánh, độ cho cho con lau dọn được khang trang mỹ hảo, cho hương án được an chính vị, cho âm phần được an yên, cho gia cư được lạc thổ. Cho cung tài không động, cung lộc không hao.
Chúng con người trần mắt thịt, tội lỗi đầy thân, chỉ biết kính cẩn tâm thành nếu có gì si mê lầm lỡ kính xin được tha thứ bỏ quá đại xá cho.

Bài khấn trước khi rút chân hương cuối năm

Con Nam Mô A Di Đà Phật 3 lần
Tín chủ tên là………………………………………………………………………………………………………….
Cư ngụ tại địa chỉ:…………………………………………………………………………………………………..
Hôm nay ngày….. tháng…… năm tín chủ con tự xét thấy bản thân mình chưa chu toàn nên để hương án có chút bụi bẩn, có chút chưa được tịnh tịnh, xanh yên .
Tín chủ xin kính cáo với các chư Vị (tùy theo bàn thờ đó thờ thần linh, hộ pháp, hay gia tiên…), chọn được ngày lành tháng tốt hôm nay xin cho phép tín chủ được sái tịnh để cho bàn thờ được trang nghiêm thanh tịnh, kính mong các chư vị chứng minh và gia hộ”.
Mong các vị tạm ẩn tạm lánh, độ cho cho con lau dọn được khang trang mỹ hảo, cho hương án được an chính vị, cho âm phần được an yên, cho gia cư được lạc thổ. Cho cung tài không động, cung lộc không hao.
Chúng con người trần mắt thịt, tội lỗi đầy thân, chỉ biết kính cẩn tâm thành nếu có gì si mê lầm lỡ kính xin được tha thứ bỏ quá đại xá cho.

Văn khấn bao sái ban thờ

Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Con xin tấu lạy 9 phương Trời, 10 phương chư Phật, chư Phật 10 phương.
Con xin tấu lạy vua cha Ngọc Hoàng thượng đế, Hoàng thiên hậu thổ, ngũ phương ngũ thổ long mạch thổ thần đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ con là:………………Ngụ tại:………………….
Con xin tấu lạy vong linh các cụ gia tiên cửu huyền thất tổ, bà tổ cô và các bà cô các đời, ông mãnh, cô bé đỏ, cậu bé đó dòng họ … (họ nhà bạn là gì thì thêm vào) tại…… (nhà ở đâu, quê ở đâu thì thêm vào)
Hôm nay là ngày 23 tháng Chạp (hoặc 30 tháng Chạp… hoặc ngày nào đó vào cuối tháng), con xin phép được bao sái lại bàn thờ gia tiên (để cho sạch sẽ để tiễn năm cũ, đón năm mới tới (trường hợp dọn dẹp ban thờ cuối năm) – để sạch sẽ ban thờ cho việc thờ cúng được trang trọng khang trang (trường hợp dọn dẹp ban thờ vào cuối tháng), mong chư vị Phật Thánh, các cụ gia tiên tiền tổ, bà tổ cô, ông mãnh, cô bé đỏ, cậu bé đỏ của họ …, chấp thuận.
Nam mô a di đà phật
Nam mô a di đà phật
Nam mô a di đà phật

Văn khấn bao sái bát hương – văn khấn xin chân nhang

Con Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Con Nam mô A Di Đà Phật
Con Nam mô A Di Đà Phật
Con xin kính lạy:
– Thổ công, Táo quân Vua bếp tại gia.
– Con tấu lạy Thần linh đất nước – Chủ tịch Hồ Chí Minh.
– Con lạy ông tiền chủ, bà Hậu chủ.
– Con lạy Đức Sơn thần, thần linh thổ địa.
– Con xin trình thỉnh: Thành Hoàng Bản Thổ Long mạch Đại Vương, con thỉnh Bản Gia Thổ công Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân, Thần tài Chúa đất, Tiên hậu Thổ chủ, con thỉnh Nội gia tiên tổ, Ngoại gia tiên tổ, trên Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng tổ tỷ, cô tổ, mãnh tổ, dưới đến thúc bá đệ huynh cô di tỷ muội bên nội bên ngoại.
Họ ……, Họ ……:
Xin ông thần ban thờ, ông thần bát hương cho phép con bao sái bát hương ban thờ.
Sau đó đọc tiếp
“Án, Chiết lệ chủ lệ chuẩn đề sa ba ha” (21 lần)
Đọc tiếp:
“Linh xuất lô nhang” (3 lần)
nếu có tượng thì đọc
“Linh xuất tượng” (3 lần)

Bài khấn xin tỉa chân nhang ông Công

Con Nam mô A Di Đà Phật.
Con Nam mô A Di Đà Phật
Con Nam mô A Di Đà Phật
Con xin kính lạy:
– Thổ công, Táo quân Vua bếp tại gia
– Con tấu lạy Thần linh đất nước – Chủ tịch Hồ Chí Minh
– Con lạy ông tiền chủ, bà Hậu chủ;
– Con lạy Đức Sơn thần, thần linh thổ địa.
– Con xin trình thỉnh: Thành Hoàng Bản Thổ Long mạch Đại Vương, con thỉnh Bản Gia Thổ công Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân, Thần tài Chúa đất, Tiên hậu Thổ chủ, con thỉnh Nội gia tiên tổ, Ngoại gia tiên tổ, trên Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng tổ tỷ, cô tổ, mãnh tổ, dưới đến thúc bá đệ huynh cô di tỷ muội bên nội bên ngoại.
Họ ……, Họ ……:
Xin ông thần ban thờ, ông thần bát hương cho phép con bao sái bát hương ban thờ.
sau đó đọc tiếp
“ Án, Chiết lệ chủ lệ chuẩn đề sa ba ha” (21 lần)
Đọc tiếp
“Linh xuất lô nhang” (3 lần)
nếu có tượng thì đọc
“Linh xuất tượng” (3 lần)

Bài khấn xin tỉa chân nhang năm 2021

Con nam mô A Di Đà Phật!
Con nam mô A Di Đà Phật!
Con nam mô A Di Đà Phật!
Con xin tấu lạy chín phương trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con xin tấu lạy vua cha Ngọc Hoàng thượng đế, Hoàng Thiên hậu thổ, ngũ phương ngũ thổ, long mạch thổ, thần Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ tên là: …
Cư ngụ tại địa chỉ: …
Hôm nay ngày 23 tháng 12 năm Canh Tý, xét thấy bản thân mình chưa chu toàn nên để hương án bị bụi, xin thành tâm sám hối.
Tín chủ xin kính cáo với các chư vị (tùy theo bàn thờ đó thờ thần linh, hộ pháp, hay gia tiên…), chọn được ngày lành tháng tốt hôm nay xin cho phép tín chủ được sái tịnh để cho bàn thờ được trang nghiêm thanh tịnh, kính mong các chư vị chứng minh giám hộ.
Mong các vị độ cho con lau dọn được khang trang mỹ hảo, cho hương án được an chính vị, cho âm phần được an yên, cho gia cư được lạc thổ.
Chúng con người trần mắt thịt, tội lỗi đầy thân, chỉ biết kính cẩn tâm thành nếu có gì si mê lầm lỡ kính xin được tha thứ bỏ quá đại xá cho.
(Xong vái 3 vái).

Bài khấn xin tỉa chân nhang ngày 23 tháng Chạp

Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Con xin tấu lạy Chín phương Trời, Mười phương chư Phật, chư Phật Mười phương
Con xin tấu lạy vua cha Ngọc Hoàng thượng đế, Hoàng thiên hậu thổ, ngũ phương ngũ thổ, long mạch thổ, thần Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ con là:……………… Ngụ tại:………………….
Con xin tấu lạy vong linh các cụ gia tiên cửu huyền thất tổ, bà tổ cô và các bà cô các đời, ông mãnh, cô bé đỏ, cậu bé đỏ dòng họ …. tại…… (địa chỉ nhà ở, quê).
Hôm nay là ngày 23 tháng Chạp năm … ,con xin phép được bao xái lại bàn thờ gia tiên để cho sạch sẽ để tiễn năm cũ,đón năm mới tới, mong chư vị Phật Thánh, các cụ gia tiên tiền tổ, bà tổ cô, ông mãnh, cô bé đỏ, cậu bé đỏ của họ … chấp thuận.
Nam mô a di Đà Phật! Nam mô a di Đà Phật! Nam mô a di Đà Phật!

Bài khấn xin tỉa chân nhang ban Thổ Công

Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Con xin tấu lạy 9 phương Trời, 10 phương chư Phật, chư Phật 10 phương
Con xin tấu lạy vua cha Ngọc Hoàng thượng đế, Hoàng thiên hậu thổ, ngũ phương ngũ thổ long mạch thổ thần đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ con là:………………Ngụ tại:………………….
Con xin tấu lạy vong linh các cụ gia tiên cửu huyền thất tổ, bà tổ cô và các bà cô các đời, ông mãnh, cô bé đỏ, cậu bé đó dòng họ …. (họ nhà bạn là gì thì thêm vào) tại…… (nhà ở đâu, quê ở đâu thì thêm vào)
Hôm nay là ngày ……………………. con xin phép được bao sái lại bàn thờ Thần tài để cho sạch sẽ để tiễn năm cũ, đón năm mới tới, mong chư vị Phật Thánh, các cụ gia tiên tiền tổ, bà tổ cô, ông mãnh, cô bé đỏ, cậu bé đỏ của họ ….., chấp thuận.
Nam mô a di đà phật
Nam mô a di đà phật
Nam mô a di đà phật.

Văn khấn sau khi rút chân nhang bàn thờ Thần Tài

Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Con xin tấu lạy 9 phương Trời, 10 phương chư Phật, chư Phật 10 phương
Con xin tấu lạy vua cha Ngọc Hoàng thượng đế, Hoàng thiên hậu thổ, ngũ phương ngũ thổ long mạch thổ thần đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ con là:………………Ngụ tại:………………….
Con xin tấu lạy vong linh các cụ gia tiên cửu huyền thất tổ, bà tổ cô và các bà cô các đời, ông mãnh, cô bé đỏ, cậu bé đó dòng họ X. (họ nhà bạn là gì thì thêm vào) tại…… (nhà ở đâu, quê ở đâu thì thêm vào)
Hôm nay là ngày ……………………….., con đã thực hiện xong việc bao sái bàn thờ Thần tài, rút chân nhang. Kính mời các cụ gia tiên tiền tổ, bà tổ cô, ông mãnh, chư vị Thần Phật về ngự lại nơi bàn thờ để con tiếp tục việc thờ cúng.
Nam mô a di đà phật
Nam mô a di đà phật
Nam mô a di đà phật.

Cần chuẩn bị gì?

Khăn sạch dùng riêng cho khu vực thờ.
Chổi hoặc cọ mềm nhỏ.
Khay sạch để đặt đồ thờ khi thật sự cần di chuyển.
Nước sạch; nếu gia đình có lệ dùng nước thơm thì chuẩn bị theo nếp nhà.
Túi hoặc vật chứa sạch để gom chân nhang đã tỉa.
Khẩu trang và phương án thông gió nếu có nhiều tro bụi.

Không dùng hóa chất tẩy mạnh lên đồ thờ, đồ sơn son thếp vàng hoặc vật liệu chưa biết cách bảo quản. Với đồ cổ hay vật có giá trị, nên hỏi người có chuyên môn.

Cách tỉa chân nhang từng bước

Tắt quạt, đóng cửa sổ có gió mạnh và dọn vật dễ cháy khỏi khu vực.
Rửa tay, chuẩn bị dụng cụ sạch và đặt chắc chắn.
Thắp hương hoặc đứng trước bàn thờ thưa lời xin phép theo nếp nhà.
Chờ hương tàn an toàn rồi mới thao tác.
Một tay giữ nhẹ bát hương, tay kia rút từng chân nhang; không nhấc cả bó làm xáo trộn tro.
Giữ lại số chân nhang theo truyền thống gia đình; không có con số bắt buộc cho mọi nơi.
Dùng cọ mềm làm sạch bụi quanh bát hương và khăn sạch lau bề mặt bàn thờ.
Đặt mọi đồ vật về vị trí cũ, kiểm tra hương lửa trước khi rời đi.

Có được xê dịch bát hương không?

Nếu chỉ tỉa chân nhang, thường không cần nhấc hoặc di chuyển bát hương. Đây vừa là cách tôn trọng nếp thờ vừa giảm nguy cơ làm đổ tro và hư hỏng đồ thờ. Khi buộc phải di chuyển để sửa bàn thờ hoặc xử lý sự cố, nên chụp lại vị trí, chuẩn bị khay chắc chắn và hỏi người có kinh nghiệm trong gia đình.

Chân nhang đã tỉa xử lý thế nào?

Nếp xử lý khác nhau giữa các địa phương. Dù chọn cách nào, không vứt bừa bãi, không đốt ở nơi cấm lửa và không thả tro xuống nguồn nước. Nếu hóa chân nhang, chỉ làm ở nơi được phép, có dụng cụ chống cháy và dọn sạch sau đó. Có thể hỏi cơ sở tín ngưỡng địa phương về nơi tiếp nhận phù hợp.

Khi nào nên tỉa chân nhang?

Nên tỉa khi lượng chân nhang đã dày, dễ nghiêng đổ hoặc gây mất an toàn. Cuối năm là thời điểm phổ biến ở nhiều gia đình nhưng không phải lựa chọn duy nhất. Tránh thao tác khi đang vội, khi có trẻ nhỏ ở gần hoặc khi khu vực không bảo đảm phòng cháy.

Câu hỏi thường gặp

Nên giữ lại bao nhiêu chân nhang?

Nhiều gia đình giữ số lẻ như một hoặc ba, nhưng tư liệu và phong tục địa phương không hoàn toàn giống nhau. Hãy theo nếp nhà thay vì coi một con số trên mạng là quy định bắt buộc.

Ai có thể tỉa chân nhang?

Người trưởng thành hiểu cách thờ của gia đình và có thể thao tác cẩn trọng đều có thể thực hiện. Một số gia đình giao việc này cho gia chủ hoặc người trông nom hương hỏa; nên theo nếp thờ của chính gia đình mình.

Nguồn tham khảo

Khiếu Năng Tĩnh, *Tân biên Nam Định tỉnh địa dư chí lược*, phần ghi chép phong tục dọn chân nhang.
Cục Di sản văn hóa, tư liệu về lễ hội Đền Thượng và tục bao sái, rước chân nhang.
Bản lưu Tử Vi Hàng Ngày ngày 01/06/2023, các dị bản văn khấn trong bài được giữ nguyên văn.
Nguồn truyền thống: nếp bao sái bàn thờ trong dân gian Việt Nam.

Nguồn biên soạn: Dữ liệu do Tử Vi Hàng Ngày tổng hợp và Ban biên tập biên soạn.