MUL.APIN là gì trong thiên văn học Mesopotamia?
Trả lời nhanh
MUL.APIN là một chuyên luận thiên văn Babylon được ghi trên các bảng đất sét, không phải tên của một sao đơn lẻ hay một cung hoàng đạo. Theo mô tả của British Museum, bảng 1 của văn bản gồm các mục liên quan đến các sao và lịch. Vì vậy, nên hiểu MUL.APIN là một compendium—một tập hợp nội dung thiên văn—chứ không phải một thiên thể riêng biệt.
Khái quát
Bài viết này tổng hợp phạm vi và các điểm chính của chủ đề theo những nguồn đã được chọn. Các phần dưới đây tách dữ kiện đã đối chiếu khỏi suy diễn không có nguồn, để người đọc có thể đi từ câu trả lời trực tiếp đến bối cảnh cụ thể.
Định nghĩa MUL.APIN
MUL.APIN là một chuyên luận thiên văn Babylon được ghi trên các bảng đất sét. Theo mô tả của British Museum, đây không phải là tên của một sao đơn lẻ và cũng không phải tên của một cung hoàng đạo. Cách hiểu phù hợp là xem MUL.APIN như một *compendium*, tức một tập hợp nội dung thiên văn được trình bày dưới dạng văn bản.
Bảng 1 của MUL.APIN gồm các mục liên quan đến các sao và lịch. Vì vậy, tên gọi này chỉ toàn bộ chuyên luận, không chỉ một thiên thể riêng biệt xuất hiện trong văn bản. Những sao được đề cập thuộc về nội dung của chuyên luận, còn MUL.APIN là tên của chính tập hợp ghi chép đó. Tương tự, các mục về lịch cũng là một phần của văn bản, chứ không biến MUL.APIN thành tên của một hệ thống lịch riêng.
Khi nói MUL.APIN trong bối cảnh thiên văn học Mesopotamia, nên phân biệt ba cấp độ: chuyên luận, các mục nội dung về sao và lịch, và những thiên thể được nhắc đến trong các mục ấy. Do đó, định nghĩa ngắn gọn nhất là: MUL.APIN là một chuyên luận thiên văn Babylon trên bảng đất sét, trong đó bảng 1 tập hợp các nội dung về sao và lịch.
Hình thức văn bản
MUL.APIN có hình thức của một chuyên luận thiên văn Babylon được ghi trên các bảng đất sét. Vì vậy, đây không phải là tên gọi của một thiên thể riêng lẻ, mà là một văn bản tập hợp nhiều mục nội dung liên quan đến việc mô tả và sắp xếp các kiến thức thiên văn. Có thể hiểu MUL.APIN như một *compendium*, tức một tuyển tập hoặc tập hợp nội dung, thay vì một tên riêng chỉ một sao.
Theo mô tả của British Museum, bảng 1 của MUL.APIN gồm các mục liên quan đến các sao và lịch. Cách tổ chức này cho thấy văn bản bao quát hơn việc nhận diện một đối tượng trên bầu trời: nó trình bày các nhóm thông tin thiên văn trong cùng một chuyên luận. Do đó, khi nói MUL.APIN trong bối cảnh thiên văn học Mesopotamia, cần phân biệt giữa tên của văn bản và tên của các thiên thể được đề cập trong văn bản.
MUL.APIN cũng không phải là tên của một cung hoàng đạo. “MUL.APIN” chỉ toàn bộ chuyên luận được ghi trên bảng đất sét, còn các sao và nội dung về lịch thuộc những mục được tập hợp trong đó. Hình thức văn bản này là cơ sở để xác định MUL.APIN như một tài liệu thiên văn tổng hợp, không phải một sao đơn lẻ hay một hệ cung hoàng đạo.
Nội dung của bảng 1
MUL.APIN là một chuyên luận thiên văn Babylon được ghi trên các bảng đất sét. Tên gọi này không chỉ một ngôi sao riêng lẻ và cũng không phải tên của một cung hoàng đạo. Cách hiểu phù hợp hơn là xem MUL.APIN như một *compendium*, tức một tập hợp nội dung thiên văn được trình bày trong một văn bản. Theo mô tả của British Museum, bảng 1 của MUL.APIN gồm các mục liên quan đến các sao và lịch. Vì vậy, bảng này không nên được đọc như bản ghi về một thiên thể duy nhất, mà như một phần của chuyên luận có nhiều chủ đề thiên văn được tập hợp lại.
Hai phạm vi “sao” và “lịch” là điểm chính khi xác định nội dung của bảng 1. Việc văn bản được ghi trên bảng đất sét cũng cho thấy MUL.APIN là một hình thức văn bản chuyên luận, thay vì một tên gọi dùng để chỉ trực tiếp một vật thể trên bầu trời. Khi gặp thuật ngữ này, cần phân biệt ba cấp độ: MUL.APIN là tên của chuyên luận; các sao là một nhóm nội dung được đề cập trong bảng 1; còn lịch là phạm vi nội dung khác cũng xuất hiện trong bảng đó. Do đó, gọi MUL.APIN là một sao hoặc một cung hoàng đạo sẽ làm sai lệch bản chất văn bản.
Phân biệt với sao và cung hoàng đạo
MUL.APIN là một chuyên luận thiên văn Babylon được ghi trên các bảng đất sét. Vì vậy, tên gọi này không chỉ một sao riêng lẻ trên bầu trời. Một sao là một đối tượng được gọi tên hoặc được nhận diện như một đơn vị riêng, còn MUL.APIN là tên của một văn bản tập hợp nhiều nội dung liên quan đến thiên văn học.
MUL.APIN cũng không phải là một cung hoàng đạo. Cung hoàng đạo là cách gọi một cung hoặc một nhóm thuộc hệ thống cung, trong khi MUL.APIN được hiểu là một *compendium*, tức một tập hợp nội dung thiên văn được ghi thành văn bản. Sự khác biệt nằm ở bản chất: sao là đối tượng thiên thể, cung hoàng đạo là một phạm trù thuộc hệ thống cung, còn MUL.APIN là một chuyên luận trên bảng đất sét.
Theo mô tả của British Museum, bảng 1 của MUL.APIN gồm các mục liên quan đến các sao và lịch. Do đó, việc văn bản đề cập đến sao không có nghĩa bản thân MUL.APIN là tên của một sao. Tương tự, việc nội dung thuộc thiên văn học cũng không biến nó thành một cung hoàng đạo. Cách gọi chính xác là một chuyên luận hoặc tập hợp nội dung thiên văn Babylon, trong đó bảng 1 có các mục về sao và lịch.
Tóm tắt
MUL.APIN là một chuyên luận thiên văn Babylon được ghi trên các bảng đất sét, không phải tên của một sao đơn lẻ hay một cung hoàng đạo. Theo mô tả của British Museum, bảng 1 của văn bản gồm các mục liên quan đến các sao và lịch. Vì vậy, nên hiểu MUL.APIN là một compendium—một tập hợp nội dung thiên văn—chứ không phải một thiên thể riêng biệt.
Tài liệu tham khảo
- https://www.britishmuseum.org/collection/object/W_1899-0610-108
*Ghi chú biên soạn: Ban biên tập Tử Vi Hàng Ngày biên soạn, dịch và tổng hợp từ các tư liệu được liệt kê.*